Statische elektriciteit: is het gevaarlijk en wat kan je doen?
Een schokje bij het aanraken van een deurklink of bij het uittrekken van je trui: in de winter gebeurt het opvallend vaker. Dat komt doordat statische elektriciteit makkelijker ontstaat in droge omstandigheden. Door koude buitenlucht en verwarming binnen wordt de lucht droger, waardoor elektrische lading zich sneller kan opstapelen en minder makkelijk verdwijnt.
Wat is statische elektriciteit eigenlijk?
Statische elektriciteit ontstaat wanneer elektrische ladingen zich tijdelijk ophopen op één plek. Dat gebeurt vaak door wrijving, bijvoorbeeld tussen kleding, schoenen en tapijt. Bij die wrijving springen kleine elektrische deeltjes over van het ene materiaal naar het andere.
Omdat die lading niet meteen weg kan, blijft ze even aanwezig tot ze plots ontlaadt. Dat voel je als een schokje of hoor je als geknisper.
Waarom komt statische elektriciteit vaker voor in de winter?
In de winter is de lucht binnenshuis meestal veel droger, zeker wanneer de verwarming volop draait. Normaal helpen waterdeeltjes in de lucht om elektrische lading af te voeren. Hoe droger de lucht, hoe moeilijker dat lukt. Ook je huid wordt droger in de winter, wat het effect versterkt.
💡Het resultaat: ladingen blijven langer hangen en ontladen zich plots wanneer je iets of iemand aanraakt.
Welke materialen zorgen sneller voor statische elektriciteit?
- Synthetische stoffen zoals fleece, polyester en nylon bouwen sneller lading op.
- Rubberen zolen geleiden elektriciteit slecht, waardoor opgebouwde spanning blijft hangen.
- Natuurlijke materialen zoals katoen, wol en leer geleiden beter en veroorzaken minder vaak schokjes.
Is statische elektriciteit gevaarlijk?
In een gewone woning is statische elektriciteit vrijwel nooit gevaarlijk. De ontladingen zijn te klein om brand te veroorzaken of schade aan te richten. Zelfs wanneer je een klein vonkje ziet, is dat onschuldig.
Alleen in specifieke omgevingen, zoals bij ontvlambare stoffen of gevoelige elektronica, kan statische elektriciteit een risico vormen.
💡Tip van Selectra
Houd de luchtvochtigheid in huis op peil, draag natuurlijke kleding en schoenen met leren zolen, en raak eerst een metalen voorwerp aan om schokjes te vermijden. Zo vermijd je ongemakkelijke statische ontladingen.