Energiefactuur in België 2026: kosten, soorten en uitleg

Hoge factuur of vragen erover? Wij helpen je gratis. (Gratis service)

Onze Belgische adviseurs lezen je factuur met je door, leggen elke kost uit en zeggen eerlijk of je tarief nog scherp is. Laat je gratis terugbellen: gemiddeld € 226 besparing op elektriciteit en € 327 op gas per jaar voor wie overstapt.

OF — OF — Energievergelijker

Advertentie van Selectra

Snel naar je onderwerp

Wat wil je weten over je energiefactuur?

Klik door naar het onderwerp dat je interesseert. Onder de kaartjes vind je hieronder ook een korte uitleg per topic.

Hoe lees je je factuur

EAN-code, meterstanden, factuurnummer: waar staat wat?

Stap voor stap →

Soorten facturen

Voorschot, jaarafrekening, slotfactuur en maandafrekening uitgelegd.

De vier types →

Belastingen en heffingen

Accijnzen, 6 % btw en regionale heffingen op een rij.

Wat zit erin →

Niet kunnen betalen

De Vlaamse procedure, je rechten en het OCMW-traject.

Je rechten →

Waaruit bestaat je factuur?

Uit welke vier kostencomponenten bestaat je factuur?

Elke Belgische energiefactuur (voor elektriciteit of gas) is opgedeeld in vier vaste blokken. Alleen het eerste verschilt tussen leveranciers.

1. Leveringskost (beïnvloedbaar)

De prijs per kWh of m³ die je leverancier vastlegt, plus een vaste jaarlijkse vergoeding. Dit is de enige post waarop concurrentie speelt: gemiddeld 26 % van een elektriciteitsfactuur en tot 60 % van een gasfactuur.

Bij vaste contracten ligt deze prijs voor de hele contractduur vast. Bij variabele contracten evolueert hij driemaandelijks mee met de markt.

2. Nettarieven (vast)

Kosten voor het gebruik van het net, vastgelegd door de regulator per netbeheerder. In Vlaanderen omvat dit sinds 2023 ook het capaciteitstarief op je piekvermogen.

Ongeveer 50 % van een elektriciteitsfactuur in Vlaanderen, meestal de grootste post.

3. Heffingen en accijnzen (vast)

De federale bijzondere accijns (sinds 2022, vervangt de oude federale bijdrage) en regionale heffingen, in Vlaanderen bijvoorbeeld de bijdrage Energiefonds.

Volledige uitleg op onze pagina over belastingen op energie.

4. Btw (vast)

Sinds maart 2022 permanent verlaagd naar 6 % op elektriciteit en aardgas voor particulieren. Op stookolie geldt nog 21 %. De Vlaamse bijdrage Energiefonds is vrijgesteld van btw.

De btw wordt geheven op het volledige bedrag: leveringskost, nettarieven en heffingen samen.

Drie van de vier componenten staan dus vast. Wie zijn factuur wil verlagen, kan dat enkel doen via de leveringskost: door over te stappen op een goedkoper tarief of door zijn verbruik te verlagen.

Welke krijg je wanneer?

Welke vier soorten energiefacturen bestaan er?

In België krijg je niet één maar verschillende soorten facturen voor je gas en elektriciteit. Welk type je ontvangt hangt af van wat er op een bepaald moment in je dossier verandert: een verhuis, een leverancierswissel, een jaarlijkse meteropname of een keuze voor maandfacturatie.

Voorschotfactuur

Een vast bedrag per maand of per kwartaal op basis van je geschatte jaarverbruik. De standaardmanier waarop de meeste Belgen hun energie betalen.

Hoe je voorschot werkt en hoe je het aanpast →

Jaarafrekening

De jaarlijkse verrekening van je betaalde voorschotten met je werkelijke verbruik. Resultaat: bijbetalen of geld terugkrijgen.

Wat staat erop en wat bij een te hoge factuur →

Slotfactuur

De afsluitende factuur bij verhuis, leverancierswissel of overlijden. Gebaseerd op de eindmeterstand bij de overgang.

Wanneer je hem krijgt en hoe je hem controleert →

Maandafrekening

Alternatief voor het voorschotsysteem: elke maand betaal je je werkelijke verbruik. Beschikbaar in Vlaanderen met een digitale meter.

Hoe het werkt en wanneer kiezen →

Wil je de vier soorten naast elkaar zien met een vergelijkende tabel? Bekijk ons volledige overzicht van de soorten energiefacturen.

Stap voor stap

Hoe lees je je energiefactuur?

Een Belgische energiefactuur lijkt complex maar bestaat uit een vaste structuur. De voorpagina toont je het te betalen bedrag en het nieuwe voorschot. Daarna volgen drie infoblokken: identificatie (klantnummer, factuurnummer, EAN-codes), verbruik (begin- en eindmeterstand, kWh of m³) en kostenuitsplitsing.

Je EAN-code

Een uniek nummer van 18 cijfers dat begint met 54: één voor elektriciteit, één voor gas. Identificeert je aansluitpunt op het net, gekoppeld aan je adres en je meter.

Je meterstanden

Beginstand, eindstand en het verschil (= verbruik in kWh of m³). Bij een tweevoudige meter staan dag en nacht apart vermeld. Controleer altijd dat de eindstand overeenkomt met wat fysiek op je meter staat.

Je referentienummers

Klantnummer (blijft hetzelfde voor alle facturen), factuurnummer (uniek per factuur) en gestructureerde mededeling (12 cijfers tussen +++) voor je betaling.

Volledige uitleg met een 6-puntencontrole-checklist op onze pagina energiefactuur lezen.

Voor Vlaanderen

Wat als je je factuur niet kan betalen?

Een onbetaalde factuur leidt in Vlaanderen niet meteen tot afsluiting. Er bestaat een strikte, beschermende procedure met meerdere kansen om bij te sturen. Drie kernregels om te onthouden:

Je leverancier moet eerst een gratis herinnering sturen; aanmaningskosten zijn in Vlaanderen verboden;
Een wettelijke verwijlinterest van 4,5 % (tarief 2026) start pas na de herinnering en een wachttermijn van 15 dagen;
Effectief afsluiten kan alleen je netbeheerder (Fluvius), na groen licht van de Lokale Adviescommissie van je gemeente, en nooit tussen 1 december en 1 april.

Je hebt altijd recht op een gratis betalingsplan bij je leverancier, en je kan terecht bij het OCMW voor bemiddeling of een tussenkomst via het Gas- en Elektriciteitsfonds.

Volledige procedure, je rechten en het verschil tussen Vlaanderen, Brussel en Wallonië op onze pagina energiefactuur niet kunnen betalen.

Veelgestelde vragen

Hoeveel componenten zitten er op een energiefactuur in België?

Vier: leveringskost (de prijs van je leverancier), nettarieven (vastgelegd door de regulator per netbeheerder), heffingen en accijnzen (federaal en regionaal), en 6 % btw. Alleen de eerste verschilt tussen leveranciers; de drie andere staan vast.

Wat is het btw-tarief op energie in 2026?

6 % op elektriciteit en aardgas voor particulieren, sinds maart 2022 permanent verlaagd. Op stookolie geldt nog steeds 21 %. De Vlaamse bijdrage Energiefonds is vrijgesteld van btw.

Welk type factuur krijg ik wanneer?

Tijdens een lopend contract krijg je voorschotfacturen (maandelijks, twee-, drie- of zesmaandelijks) en eens per jaar een jaarafrekening. Bij verhuis, wisselen of overlijden volgt een slotfactuur. In Vlaanderen met een digitale meter kan je ervoor kiezen om voorschot + jaarafrekening te vervangen door maandafrekening.

Mag mijn leverancier aanmaningskosten aanrekenen?

In Vlaanderen niet. Sinds september 2023 zijn aanmaningskosten verboden, ook bij herhaalde laattijdigheid. Wel kan een wettelijke verwijlinterest van 4,5 % (tarief 2026) beginnen lopen na de eerste herinnering en een wachttermijn van 15 dagen.

Welk deel van mijn factuur kan ik zelf verlagen?

Alleen de leveringskost: gemiddeld 26 % van een elektriciteitsfactuur en tot 60 % van een gasfactuur. Nettarieven, heffingen en btw staan vast. Vergelijken loont vooral op gas, en bij stilzwijgend verlengde contracten.

Hoe weet ik of mijn factuur correct is?

Controleer in volgorde: je adres en EAN-code, je begin- en eindmeterstand, de afrekeningsperiode, het tarief per kWh, het btw-percentage (6 % voor particulieren) en het nieuwe voorschot. Vind je een fout, contacteer dan eerst je leverancier; zo nodig de federale ombudsdienst voor energie.

Drie componenten kan je niet veranderen, je leveringskost wel. (Gratis service)

In 8 op 10 gevallen ligt het verschil tussen een goede en een dure factuur in een verouderd contract. Laat je gratis terugbellen voor een tariefcheck, of vergelijk zelf online wat je elders zou betalen voor hetzelfde verbruik.