Waarom betaal jij als Belg meer voor stroom dan je Franse buur?
Waarom betaal jij als Belg meer voor stroom dan je Franse buur? En wat heeft de toekomst van onze kerncentrales daar mee te maken? Op basis van een recent position paper van Febeliec, de federatie van Belgische industriële energieverbruikers, leggen we het je uit.
België betaalt te veel voor stroom en dat is geen toeval
Als je vandaag je energiefactuur bekijkt, betaal je als Belg structureel meer dan consumenten in Frankrijk. Het verschil loopt op tot €20 à €25 per megawattuur, een kloof die zich rechtstreeks vertaalt in hogere facturen voor gezinnen en bedrijven.
💡De verklaring is grotendeels nucleair. Frankrijk heeft een grote vloot kerncentrales en betaalt daardoor minder dan €50/MWh voor elektriciteit. België, met steeds minder kernvermogen, zit momenteel op €70 à €75/MWh. Duitsland, dat zijn laatste kerncentrales sloot, betaalt zelfs rond de €85/MWh.
Het recente voorbeeld is veelzeggend: toen Doel 1, Tihange 1 en Doel 2 in de loop van 2025 definitief sloten, steeg de Belgische elektriciteitsprijs ten opzichte van de buurlanden met ongeveer €6/MWh.
Belangrijke kanttekening
Dit artikel is gebaseerd op het position paper van Febeliec (maart 2026). Febeliec vertegenwoordigt grote industriële energieverbruikers en hanteert een expliciet pro-nucleair standpunt.
Wat zou een verlenging van de kerncentrales betekenen voor jou?
Als alle verlengbare Belgische kerncentrales langer open blijven, zouden de elektriciteitsprijzen met €10 tot €20/MWh kunnen dalen. Volgens berekeningen van Febeliec gaat het om potentiële besparingen van €760 miljoen tot €1,6 miljard per jaar voor de totale Belgische elektriciteitsmarkt.
Dat is niet alleen goed nieuws voor grote bedrijven. Goedkopere groothandelsprijzen werken door in de tarieven die je bij je energieleverancier betaalt. En op een vergelijkingssite als deze weet je maar al te goed: elke euro per MWh minder telt op jaarbasis.
De echte kostprijs van kernenergie: duurder dan verwacht, maar goedkoper dan alternatieven
De huidige 10-jarige verlenging van Doel 4 en Tihange 3 komt uit op een zogenaamde "strike price" van ongeveer €90/MWh. Dat is hoger dan veel mensen verwachtten. De oorzaak? De verlenging was niet goed gepland: alle grote werken moeten nú gebeuren, wat jarenlange productieverliezen veroorzaakt.
Een goed voorbereide verlenging van 20 jaar had een heel ander verhaal geweest: de kostprijs zou dan uitkomen op €59 à €70/MWh, een daling van zo'n 30%. De les is simpel: wie op tijd plant, betaalt minder.
Offshore wind: even goedkoop als het lijkt?
Wind op zee wordt vaak gepresenteerd als de goedkope, groene toekomst. Maar de echte kostprijs is complexer dan de krantenkoppen doen uitschijnen. Wanneer je alle systeemkosten meerekent, loopt de rekening fors op:
- Basiskosten van een offshore windpark in Belgische wateren: €110 à €120/MWh
- Netaansluiting via het energie-eiland: €45 à €55/MWh extra
- Back-upcapaciteit: want als er geen wind is, moet er iets anders bijspringen, wat circa €10/MWh extra kost
- Prijskannibalisme: windparken produceren allemaal tegelijk, waardoor ze de marktprijs drukken en zo hun eigen economische waarde uithollen, wat nog eens €20 à €23/MWh kost
Opgeteld kom je volgens Febeliec uit op een totale systeemkost van circa €190/MWh, tot drie keer duurder dan een goed geplande kernverlenging.
⚠️Belangrijke kanttekening: Febeliec is een pro-nucleaire belangenorganisatie en hanteert bewust ongunstige aannames voor wind. De werkelijkheid ligt wellicht genuanceerder, maar het principe dat systeemkosten zelden worden meegeteld is een terecht aandachtspunt.
Wat doen onze buren?
Wie over de grenzen kijkt, ziet een duidelijke trend: landen houden hun kerncentrales langer open, niet korter.
- Nederland overweegt de centrale in Borssele, van dezelfde generatie als Doel 1 en 2, open te houden tot 2054, wat neerkomt op 80 jaar operatie.
- Japan herstartte na Fukushima tientallen gigawatt aan nucleair vermogen.
- De Verenigde Staten brengen gesloten centrales terug online, zoals de Palisades-centrale in Michigan.
- Duitsland, het land dat als eerste volledig uit kernenergie stapte, erkent nu dat dit een strategische vergissing was.
De conclusie uit internationaal perspectief: de sluiting van kerncentrales na 50 jaar is geen technische noodzaak, maar een politieke keuze en steeds meer landen herzien die keuze.
Wat betekent dit voor jou als energieconsument?
De discussie over kernenergie lijkt ver van je bed, maar raakt je portemonnee directer dan je denkt. Een lagere groothandelsprijs voor stroom betekent lagere tarieven bij je leverancier. Het loont dus om de evolutie van het Belgische energiebeleid te volgen en geregeld je energiecontract te vergelijken om zeker te zijn dat je het beste tarief betaalt, ongeacht welke politieke keuzes er gemaakt worden.
