Hoeveel verbruikt een oplader die alleen in het stopcontact zit?
Een voedingsadapter die in de Europese Unie verkocht wordt, mag niet langer verspillen. Sinds 1 april 2020 legt verordening (EU) 2019/1782 een plafond op aan het verbruik in onbelaste toestand. Voor een gsm-oplader ligt die drempel op 0,10 W. Hij loopt op tot 0,21 W boven 49 W uitgangsvermogen, en tot 0,30 W voor een adapter met meerdere spanningen. Recente USB-C-modellen die in België gemeten werden, blijven onder 0,05 W.
Energuide, de informatiedienst van Sibelga, geeft de omrekenregel: één watt die in sluimerstand blijft, kost ongeveer 3 € per jaar. Een oplader van 0,05 W valt dus terug op 15 cent.
| Type adapter | Vermogen onbelast | Jaarlijkse kost |
|---|---|---|
| Recente USB-C-oplader, gemeten waarde | 0,05 W | € 0,15 |
| Oplader precies op het wettelijke plafond | 0,10 W | € 0,31 |
| Vijf recente opladers, allemaal op het plafond | 0,50 W | € 1,53 |
| Gsm-oplader van voor 2010 | 1,5 W | € 4,60 |
| Oude voedingsadapter van een laptop | 4,4 W | € 13,49 |
Tussen een oplader van 2026 en een model van vijftien jaar geleden gaat de rekening maal dertig. Niet het gebaar is veranderd, wel het materiaal.
Waarom denken we nog altijd dat een lege oplader veel kost?
Die raad is niet uit de lucht gegrepen. Voor 2010 draaide een oplader op een zware transformator met koperdraad, die weinig efficiënt was. Hij trok stroom, ook als er geen toestel aan het snoer hing.
De huidige adapters vallen zo goed als volledig stil zodra ze niets meer detecteren om te voeden. Vandaar een test die in één hand past: raak de adapter aan. Voelt hij koud aan, dan geeft hij geen warmte af en kost hij niets. Voelt hij lauw aan, dan zet hij stroom om in warmte, en het is die warmte die je betaalt.
Hoeveel kost sluipverbruik in een Belgische woning?
Daar zit het echte geld. Volgens Energuide is de sluimerstand goed voor 5 tot 8 % van het elektriciteitsverbruik van een gezin. Dat komt neer op 140 tot 220 kWh per jaar, of een onzichtbare rekening van 48 tot 75 €. Geen enkele oplader weegt door in dat totaal.
| Toestel | Sluimerstand | Jaarlijkse kost |
|---|---|---|
| Televisie van voor 2010, met snelstart | 15 W | € 38,33 |
| Spelconsole ingesteld op snel opstarten | 12 W | € 33,73 |
| Koffiemachine met capsules, rood lampje aan | 9 W | € 25,29 |
| Wifi-router, nooit in sluimerstand | 7 W | € 21,46 |
| Microgolfoven met klok | 3 W | € 8,81 |
| Recente gsm-oplader | 0,05 W | € 0,12 |
Een oude televisie met snelstart kost meer dan driehonderd keer zoveel als de oplader die ernaast ligt. Twee toestellen ontsnappen aan die logica.
- Een wifi-router heeft geen sluimerstand: hij draait op volle kracht of hij staat uit. De enige hefboom is een nachtklok;
- Een koelkast evenmin, want zijn compressor slaat met tussenpozen aan. Kijk beter na hoe je koelkast is ingesteld dan hem uit te trekken.
In welke gevallen maakt uittrekken wél een verschil?
Het gebaar houdt steek, maar in drie precieze gevallen. Hier zijn ze, van het meest lonende tot het meest onopvallende.
De voedingsadapters van voor 2010
Een gsm-oplader van die generatie weegt bijna 5 € per jaar, een laptopadapter gaat boven 13 €. Hem vervangen is beter dan hem elke avond uit te trekken: een recent model brengt de uitgave terug tot enkele centen, zonder dat je eraan moet denken.
De oplader die aan een vol toestel blijft hangen
Hier gaat het niet om de factuur, maar om de batterij. Een gsm die de hele nacht op 100 % wordt gehouden, rijgt onderhoudsladingen aaneen die hem verslijten. Het geoptimaliseerd laden van recente toestellen volstaat om dat te vermijden.
De stekkerdoos waar alles onder spanning blijft
Een stekkerdoos met schakelaar die televisie, soundbar en console samenbrengt, knipt 20 tot 30 W weg met één beweging. Test ze één keer voor je ze aanneemt: sommige televisies met snelstart verliezen hun zenderlijst na een harde onderbreking.
Ben je enkele weken weg, dan stelt de vraag zich anders. We behandelden ze apart: welke energievreters je thuis uitzet voor je op vakantie vertrekt.
Kan een oplader in het stopcontact brand veroorzaken?
De kost en het risico zijn twee verschillende vragen. Een conforme adapter die alleen in het stopcontact zit en koud aanvoelt, levert geen bijzonder gevaar op. Het risico ontstaat tijdens het laden, en met niet-conform of beschadigd materiaal.
De FOD Economie geeft drie richtlijnen. Gebruik de originele oplader, of een geschikt model waarvan de uitgangsspanning bij het toestel past. Laad een gsm nooit op in een tas, een broekzak of onder een kussen. De batterij heeft lucht nodig, anders wordt oververhitting een echt brandrisico. En gooi een batterij weg die opgezwollen is of lekt.
De controles verantwoorden die voorzichtigheid. In 2020 vertoonde de helft van 51 in België gekochte opladers zware gebreken: onvoldoende isolatie, interne circuits die te dicht bij elkaar zitten, plastic van slechte kwaliteit. De adapters die voor minder dan 10 € verkocht worden, verzamelen de problemen.
Waarmee begin je om je factuur te doen dalen?
Twintig seconden opladers opjagen, elke avond, levert vijftien cent op over een jaar. Diezelfde tijd, één keer besteed aan de instellingen van je decoder, levert dertig keer meer op.
- Zet de ecomodus van je decoder en je console aan: hun sluimerverbruik valt van 12 W naar minder dan 1 W;
- Hang je router aan een tijdschakelaar als niemand hem 's nachts gebruikt;
- Vervang de voedingsadapters van voor 2010 in plaats van ze uit te trekken;
- Meet voor je handelt, met een verbruiksmeter van 15 tot 20 €, de enige manier om te weten wie bij jou thuis wat verbruikt.
Blijft de hefboom die alle andere overstijgt: de prijs per kWh. Onze artikels over de verborgen kosten die je factuur doen oplopen en over besparen zonder minder te verbruiken zetten de posten op een rij die je eerst moet bekijken.
Veelgestelde vragen
Wat onze adviseurs het vaakst horen over sluipverbruik en opladers.
Financieel gezien niet: ongeveer 15 cent per jaar, of minder dan één euro voor vijf opladers. Het gebaar is alleen zinvol bij een adapter van voor 2010, die boven 5 € per jaar kan uitkomen.
Raak hem aan na enkele uren zonder toestel eraan. Koud betekent dat hij zo goed als niets verbruikt. Lauw betekent dat een meting met een verbruiksmeter, te koop voor 15 tot 20 €, de moeite loont.
Een beetje, ja. De batterij urenlang op 100 % houden veroorzaakt onderhoudsladingen die haar veroudering versnellen. Het geoptimaliseerd laden van recente toestellen vermijdt dat fenomeen.
Een conforme oplader die koud aanvoelt en waaraan geen toestel hangt, levert geen bijzonder risico op. De waakzaamheid geldt namaak of beschadigde adapters, en het laden in een tas of onder een kussen, wat de FOD Economie uitdrukkelijk afraadt.
