Wanneer spreekt het KMI van een hittegolf?
De term valt snel, terwijl de definitie strikt is. Volgens het Koninklijk Meteorologisch Instituut (KMI) is de drempel in Ukkel bereikt bij minstens vijf opeenvolgende dagen van 25 °C of meer, waarvan minstens drie dagen 30 °C of meer. Een warm weekend is dus nog geen hittegolf, hoe zwaar het ook aanvoelt.
Het absolute Belgische temperatuurrecord blijft de 41,8 °C die op 25 juli 2019 in Begijnendijk werd gemeten. Zo ver gaat het deze zomer niet, al bevestigt het seizoen wel een tendens die de klimatologen al jaren vaststellen: de Belgische zomers worden warmer en de perioden van felle hitte volgen elkaar sneller op en duren langer.
Zoals vaak ligt het binnenland, van de Kempen tot de Samber-en-Maasvallei, meer bloot dan de kust, waar de zeebries de maxima tempert. De ranglijst van de warmste Belgische steden van deze zomer bevestigt dat beeld: vier van de tien plaatsen liggen in Limburg, en Brussel komt pas op de achtste plaats. Het KMI roept daarbij zelf op tot voorzichtigheid met vooruitzichten op langere termijn: de onzekerheid blijft groot en de scenario's kunnen van dag tot dag verschuiven.
Bespaar op je energiefactuur (Gratis service)
Bel nu met een energieadviseur voor gratis en persoonlijk advies, of vergelijk zelf energiecontracten online. We helpen je nu!
Welke twee scenario's bepalen hoe lang de hitte duurt?
Alles hangt af van de plaats van de luchtmassa's. De twee grote referentiemodellen zijn het daar zelden helemaal over eens: het Amerikaanse model (GFS) toont zich doorgaans het warmst en houdt rekening met maxima die in het binnenland ruim boven 30 °C uitkomen, terwijl het Europese model (ECMWF) gematigder blijft, met minder extreme maar langer aanhoudende warmte. Twee scenario's staan tegenover elkaar:
- De hittekoepel: het hogedrukgebied nestelt zich boven West-Europa en houdt de warme lucht boven het land vast. Een intense en vooral aanhoudende periode, met moeilijke nachten;
- De atlantische stroming: storingen uit het westen duwen de warme lucht naar het oosten. De piek is dan korter, gevolgd door afkoeling en soms onweer.
Welk scenario het haalt, blijkt meestal pas enkele dagen op voorhand. Voor je woning maakt het verschil vooral uit hoe lang je de warmte moet uitzweten: een korte piek vang je op met de luiken dicht, een aanhoudende koepel warmt de muren zo grondig op dat je huis 's nachts niet meer afkoelt.
Wat doet de hitte met je elektriciteitsfactuur?
In tegenstelling tot wat vaak wordt gedacht, is de zomer geen neutraal seizoen voor je elektriciteitsfactuur. Zodra de hitte aanhoudt, klimt het verbruik: airco's, ventilatoren en koelkasten die onafgebroken werken, wegen door op de meterstand van het einde van de maand.
Een mobiele airco is bijzonder gulzig, veel meer dan een ventilator, waarvan het verbruik bescheiden blijft. Ons artikel over slim besparen bij hitte zet dat verschil in cijfers. De koelkast en de diepvriezer werken dan weer harder zodra de kamer opwarmt, en dat effect is groter dan je zou verwachten.
Het meest betrokken zijn de gezinnen met een dynamisch contract, waarvan de prijs de markt uur per uur volgt: net op de warmste namiddagen loopt de vraag naar koeling samen met een hogere beursprijs. Goed nieuws is er voor eigenaars van zonnepanelen: de lange zonnige dagen stuwen de productie, waardoor een deel van de koeling op de heetste uren gedekt raakt.
Hoe blijf je koel zonder je factuur te laten ontsporen?
Enkele eenvoudige gebaren houden je woning leefbaar en beperken tegelijk de elektriciteitsrekening:
- Verlucht 's nachts en vroeg in de ochtend, wanneer de buitenlucht koeler is, en sluit daarna alles overdag;
- Laat luiken en zonnewering zakken aan de zonkant: de warmte tegenhouden voor ze binnenkomt, werkt veel beter dan achteraf koelen;
- Kies de ventilator boven de airco zolang dat houdbaar is, want hij verbruikt een fractie van de energie;
- Stel de airco met mate in: 20 °C nastreven heeft geen zin, een verschil van 6 tot 7 °C met buiten volstaat en kost een pak minder;
- Verschuif de grote toestellen zoals de wasmachine, de droogkast en de vaatwasser naar de avond of naar de daluren van je dag- en nachttarief;
- Hou een oogje op kwetsbare mensen zoals jonge kinderen, ouderen en wie alleen woont, want zij lopen tijdens hittepieken het meeste risico.
Wil je gerichter werken, dan loont het om één kamer koel te houden in plaats van je hele huis. Ook de Spaanse verkoelingstechniek kost je niets, en wie op reis vertrekt, vindt onze tips terug in het artikel over energie besparen tijdens de vakantie.
Verlicht je factuur voor de volgende hittepiek
Koeling doet je verbruik stijgen, maar de prijs die je voor elke kWh betaalt, hangt van je contract af. Dat is de eenvoudigste hefboom om de rekening van de zomer te dempen.
Selectra begeleidt je gratis: vergelijk de energieleveranciers in België en vind de aanbieding die het best bij je verbruik past.